Ondernemende HRM’er doet het liever zelfstandig

De zelfstandige professional rukt op, ook in HR. En daarmee laten HRM'ers zien dat het hen bepaald niet ontbreekt aan een ondernemende houding.

Zo maar een greep uit de onderzoeken die dit jaar over HRM'ers zijn verschenen. ‘HR mist nog vaardigheden om echte partner te zijn'. En: ‘HR is nog lang geen businesspartner', ook al weinig vleiend. Het verwijt is dat HRM'ers onvoldoende ondernemend zijn. Maar wie echt ondernemend is, loopt vaak stuk op de keiharde kaders binnen een organisatie en wordt liever eigen baas.

Annelies van den Beukel richtte ABC Advies juist op omdat ze veel ondernemender is dan ze in haar HR-functie mocht laten zien. ‘Als het hele beleid met CAO's is dicht getimmerd, dan heb je als HRM'er weinig kans om ondernemend te zijn. Het is vaak van ondergeschikt belang, uitvoering van de lopende zaken krijgen prioriteit.'

Voor Hatice Turkmen was de crisis het laatste zetje dat ze nodig had om met Public Solutions voor zichzelf te beginnen. Midden in de recessie, toen de meeste P&O'ers zich drukker maakten om ontslagregelingen dan om het aantrekken van nieuwe medewerkers, lanceerde Turkmen haar bureau voor mobiliteit en werving & selectie van diversiteit.  ‘Ik ben heel erg bezig met vernieuwing. Ik merkte dat het – ook al was ik als consultant heel erg zelfstandig – niet lukte om een bepaalde richting in te slaan. Er was een crisis gaande, en op een gegeven moment kruipen mensen dan allemaal in hun schulp, ook in het bedrijfsleven. Dat is gewoon zonde, want dat is eigenlijk stilstand. In een crisis heb je juist de kans om te kijken hoe je dingen anders moet doen. Maar op een of andere manier merkte ik toch dat bedrijven heel oldschool bleven hangen in wat ze altijd al hadden gedaan: "Stuur mensen maar weg, kijk alleen naar kostenvermindering en dan gaan we na de crisis weer vrolijk verder". Maar daar geloof ik dus niet in.'

Onafhankelijkheid
Het appelleerde aan Turkmens behoefte aan onafhankelijkheid, iets wat ze nog wel eens miste in haar contacten met HR-afdelingen. ‘Ik heb als consultant heel veel met werving en selectie gedaan, en dan heb je veel te maken met HR-afdelingen. Je hebt mensen die heel erg op de beheersmatige kant zitten, en mensen die meer op de organisatie kant zitten. Die laatste zijn ondernemender. Zij houden zich meer bezig met de vraag: "Waar gaan we naar toe? Wat gebeurt er? En wat moeten we doen om daar te komen?". Maar als je bij een P&O-afdeling werkt, ben je onderdeel van een systeem. Dan hangt het heel erg af van de cultuur in de organisatie, of die ondernemende rol van jou wordt verwacht of niet. Het is soms best moeilijk om je los te maken van het geheel. Ik denk dat je als P&O'er het beste kunt functioneren als je onafhankelijk bent.'

Van den Beukel plaatst daar wel enigszins kanttekeningen bij. ‘Ik denk dat je als P&O'er je ondernemende rol moet opeisen. Maar als interimmer heb je wel te maken met een zeker spanningsveld, want ik moet ook de relatie met mijn opdrachtgever goed houden. Als dat de hoogste baas is, dan kan ik een sterker stempel drukken. Maar is de opdrachtgever een bijvoorbeeld de HR-manager, dan moet ik mij meer aanpassen.'

Nu of nooit
Ageeth Verweij, oprichter van PS4YOU, kon bij haar voormalig werkgever Shell haar ondernemende kwaliteiten wel degelijk laten zien. Het zelfstandig ondernemerschap had echter altijd getrokken, en ze voelde het als een nu of nooit beslissing. Verweij had een lange carrière in loondienst achter de rug, maar had het idee van eigen baas zijn nooit laten varen. ‘Ik werd veertig en dat was het moment waarop ik me af begon te vragen: "Is dit wat ik wil?". Ik was altijd al heel erg ondernemend, en dat werd ook heel erg van me verwacht. Een interne klant is ook een klant.'
Shell, de voormalige werkgever van Verweij heeft er voor gekozen om veel operationele zaken te outsourcen, maar haar hart ligt juist bij de operationele kant, en daar vond ze ook haar niche op de HR-markt. Met haar bedrijf helpt ze expats bij het vinden van hun weg in de Nederlandse samenleving. ‘Ik zag daarin echt een gat in de markt. Er wordt van alles aangeboden, maar P&O heeft vaak toch een houding van: "Je staat op de payroll, je hebt een arbeidsovereenkomst, alles is geregeld". Maar mensen hebben vaak een meer persoonlijke benadering nodig, ook al durven ze daar niet altijd om te vragen. Aziaten bijvoorbeeld willen geen gezichtsverlies lijden bij hun werkgever. Mijn functie daarin is die van de derde partij, die vertrouwelijkheid kan bieden.'

Verzakelijking
Het is juist de verzakelijking van HR die maakt dat Verweij ervan overtuigd is dat haar bedrijf een rol te vervullen heeft. ‘Het is de tendens die je overal ziet. De hele wereld is dichtbij, maar tegelijkertijd is de maatschappij individualistisch geworden. Dat geldt ook voor bedrijven. Voor expats kan dat een reden zijn om te zeggen: "Het werk in het buitenland valt tegen, ik vertrek weer". Mensen verzuipen in een groot bedrijf. Vroeger had je een HR-functionaris waar je terecht kon, maar dat is niet meer zo.'

Is er een tegenstelling tussen de ondernemende zakelijke P&O'er en het mensenmens dat vaak voor het vak kiest? Van den Beukel vindt dat HR nog wel degelijk werkt vanuit de zorg voor mensen, maar betoogt dat dit een zakelijke houding niet in de weg staat. ‘Ik noem dat hard met een hart. Je moet je werk doen met een zakelijke inslag. Je kunt wel weigeren om dingen te benoemen, maar mensen zijn er juist bij gebaat als je duidelijk en eerlijk bent. Ik zeg altijd: "Dit is de richting die we opgaan, en daar kun je als medewerker niets aan veranderen. Maar je kunt wel invloed hebben op de nuances van het beleid". Als je eerlijk bent, krijg je de medewerker wel mee.'

Ook Verweij ziet geen tegenstelling tussen een zakelijke instelling en een persoonlijke benadering van het menselijk kapitaal. Juist niet zelfs. Niet alleen heeft ze in haar persoonlijke benadering van mensen haar gat in de markt gevonden, ze moet het ook van haar vermogen tot netwerken hebben om opdrachtgevers te vinden. Maar ook naar zichzelf neemt ze daarin een zakelijke houding aan. ‘Je moet daarin wel zorgen dat je jezelf doelen stelt. Je moet een visie hebben en een lange termijnbeleid. Je moet er wel wat mee verdienen.'

Gat in de markt
Bij de oprichting van haar adviesbureau streefde Van den Beukel minder naar het vinden van een gat in de markt, dan naar een manier om haar werk te laten aansluiten bij haar persoonlijke ontwikkeling. ‘Dat is wat ik inbreng voor een opdrachtgever. Ik ben gespecialiseerd in interimmanagement, in P&O-ondersteuning en loopbaanondersteuning. Daar geef ik vanuit mijn persoonlijke ontwikkeling invulling aan.'

Daar kan Verweij zich in herkennen. De belangrijkste reden om zelf ondernemer te worden, is toch een onbedwingbare behoefte om het werk helemaal naar eigen inzicht te doen, stelt ze. ‘We hebben er allemaal voor gekozen om te doen wat we zelf leuk vinden.'
Turkmen denkt dat de toekomst aan de zelfstandig professionals is. ‘Zelfsturend leren is voor mij heel belangrijk, en dat kan ik optimaal doen vanuit mijn zelfstandig ondernemerschap. Dus ik hoef niet alle opdrachten aan te nemen. Als ik geen bijdrage kan leveren vanuit mijn visie en authenticiteit, dan ga ik dat niet doen. Dat is anders in een setting waarin je ingehuurd bent om dingen te doen. Ik denk dat dit heel belangrijk wordt in de toekomst en ik geloof ook dat er steeds meer mensen zelfstandige professionals worden.'  

 

 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *


*